Перейти к основному контенту Перейти к главному меню навигации Перейти к нижнему колонтитулу сайта
Абай атындағы ҚазҰПУ Хабаршысы. Филология ғылымдары сериясы

СӨЗЖАСАМДЫҚ АНТОНИМИЯНЫҢ УӘЖДЕМЕЛІК СИПАТТАРЫ

Жарияланды June 2021

322

317

Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті
##plugins.generic.jatsParser.article.authorBio##
×

А. Нұртаева

магистр

Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті
##plugins.generic.jatsParser.article.authorBio##
×

Г. Абдирасилова

магистр

Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті
##plugins.generic.jatsParser.article.authorBio##
×

Г. Шойбекова

ф. ғ.к., доцент

Аннотация

Мақалада сөзжасамдық уәждеменің антонимиялық сипаттары сөз болады. Сөзжасамдық антонимия тілдегі жаңа сөз жасаудың бастамасы ретінде көрініс табады. Жалпы және қазақ тіл білімінде сөзжасамдық антонимия жайлы жазылған еңбектер бар. Бірақ ол еңбектерде сөзжасамдық антонимияның энантиосемияның бастауы болатыны жайлы айтылмаған. Сөзжасамдық антонимияда бірінші кезекте түбір сөздер көбірек уәжделеді. Себебі түбір сөздер ешқандай жұрнақ жалғанбаған, яғни өзге қосымшалардың грамматикалық мағыналарын жамамаған. Сондықтан уәждемелік қатынасқа тез әрі оңай түседі де, мағыналық дамуға бейім келеді. Ал қосымшалар жалғанған болса, олардың да мағыналық дамуға түсуге мүмкіндігі бар, бірақ түбір сөздегідей оңай емес, әрі мағыналық дамуы көп болмайды. Тек екі-ақ рет мағыналық дамуға түседі де, әрі қарай даму мүмкіндігінен айрылады. Себебі қосымшалар мен олардың мағыналары олардың көбірек семантикалық дамуына кедергі жасайды.

pdf